PMS (Premenstrueel syndroom)

Premenstrueel syndroom (PMS) is een verzamelnaam voor lichamelijke, emotionele en mentale klachten die optreden in de dagen of weken vóór de menstruatie en meestal verdwijnen zodra de menstruatie begint. De ernst van de klachten verschilt sterk. Sommige vrouwen ervaren slechts milde klachten, terwijl anderen iedere maand duidelijk beperkt worden in hun dagelijks functioneren.

PMS komt veel voor. Geschat wordt dat ongeveer 20 tot 40% van de vrouwen in de vruchtbare leeftijd in meer of mindere mate last heeft van PMS. Bij een kleiner deel zijn de klachten zo ernstig dat ze invloed hebben op werk, sociale activiteiten of relaties.

Binnen de reguliere geneeskunde wordt gedacht dat PMS samenhangt met de normale hormonale veranderingen tijdens de menstruatiecyclus. Waarom sommige vrouwen veel gevoeliger zijn voor deze hormonale schommelingen dan anderen, is echter nog niet volledig duidelijk.

Veelvoorkomende klachten

PMS kan zich op verschillende manieren uiten. Veel voorkomende klachten zijn onder andere:

prikkelbaarheid;
stemmingswisselingen;
sneller emotioneel of huilerig zijn;
somberheid;
angst of innerlijke onrust;
vermoeidheid;
concentratieproblemen;
gevoelige of pijnlijke borsten;
een opgeblazen gevoel;
hoofdpijn;
vocht vasthouden;
acne of andere huidklachten;
veranderde eetlust of trek in zoet;
slechter slapen;
veranderingen in de stoelgang.

Niet iedere vrouw heeft dezelfde klachten. Ook kunnen de symptomen van maand tot maand verschillen.

Mogelijke oorzaken

De exacte oorzaak van PMS is nog niet volledig bekend. Waarschijnlijk spelen meerdere factoren tegelijkertijd een rol.

Mogelijke oorzaken zijn onder andere:

hormonale schommelingen tijdens de tweede helft van de menstruatiecyclus;
verhoogde gevoeligheid voor veranderingen in oestrogeen en progesteron;
veranderingen in neurotransmitters, zoals serotonine;
stress en langdurige mentale belasting;
slaaptekort;
erfelijke aanleg;
voeding en leefstijl.

Klachten die lijken op PMS kunnen ook voorkomen bij andere aandoeningen, zoals endometriose, adenomyose, schildklieraandoeningen, depressie, angststoornissen of tijdens de perimenopauze. Daarom is het verstandig om nieuwe of sterk veranderende klachten altijd medisch te laten beoordelen.

Wat kan acupunctuur doen?

Acupunctuur wordt regelmatig ingezet als aanvullende behandeling bij PMS. De behandeling is gericht op het ondersteunen van het lichaam tijdens de menstruatiecyclus en het verminderen van terugkerende klachten. Tijdens het eerste consult wordt uitgebreid gekeken naar uw klachten, menstruatiecyclus, algemene gezondheid en leefstijl. Op basis daarvan wordt een persoonlijk behandelplan opgesteld.

Tijdens het behandeltraject wordt regelmatig geëvalueerd hoe de klachten zich ontwikkelen. Wanneer de situatie verandert, kan de behandeling daarop worden aangepast.

Afhankelijk van uw klachten kan acupunctuur onder andere gericht zijn op:

het verminderen van prikkelbaarheid en stemmingswisselingen;
het verlichten van gevoelige of gespannen borsten;
het verminderen van een opgeblazen gevoel;
het ondersteunen van een regelmatige menstruatiecyclus;
het verminderen van hoofdpijn of buikpijn rondom de menstruatie;
het verbeteren van de slaap;
het verminderen van stress en spanning;
het ondersteunen van het algehele herstel en welzijn.

Wat kan Chinese kruidengeneeskunde doen?

Chinese kruidengeneeskunde wordt vaak gecombineerd met acupunctuur, vooral wanneer de klachten iedere maand terugkeren. Kruiden kunnen het lichaam dagelijks ondersteunen tussen de behandelingen door. Net als bij acupunctuur wordt de kruidenformule afgestemd op uw persoonlijke situatie en kan deze gedurende het behandeltraject worden aangepast wanneer uw klachten veranderen.

Chinese kruiden en acupunctuur hebben vaak hetzelfde doel, maar vullen elkaar goed aan. Hierdoor worden beide behandelvormen regelmatig gecombineerd.

Afhankelijk van uw klachten kan Chinese kruidengeneeskunde onder andere gericht zijn op:

het verminderen van terugkerende PMS-klachten;
het ondersteunen van een regelmatige menstruatiecyclus;
het verminderen van stemmingswisselingen;
het verminderen van een opgeblazen gevoel;
het verlichten van gevoelige borsten;
het ondersteunen van een betere nachtrust;
het ondersteunen van het lichaam gedurende de hele menstruatiecyclus.

Hoe kijkt de Chinese geneeskunde naar PMS?

Binnen de westerse geneeskunde staat vooral de diagnose centraal. Binnen de Chinese geneeskunde wordt daarnaast gekeken welke lichaamsfuncties uit balans zijn geraakt en hoe verschillende klachten met elkaar samenhangen. Daardoor kunnen twee vrouwen met dezelfde diagnose toch een verschillende behandeling krijgen.

Volgens de Chinese geneeskunde spelen bij PMS vooral de Lever, Milt, Nieren en in sommige gevallen ook het Hart een belangrijke rol. Deze orgaansystemen zijn niet hetzelfde als de anatomische organen uit de westerse geneeskunde, maar vertegenwoordigen een verzameling lichaamsfuncties.

De Lever is onder andere betrokken bij het soepel laten verlopen van de menstruatiecyclus en de regulatie van emoties. De Milt speelt een belangrijke rol bij de energiehuishouding en de verwerking van vocht en voeding. De Nieren zijn nauw verbonden met de menstruatiecyclus en voortplantingsfunctie, terwijl het Hart onder andere betrokken is bij slaap en emotionele balans. Elk orgaansysteem is bovendien verbonden met een meridiaan, waarlangs volgens de Chinese geneeskunde Qi en Bloed door het lichaam circuleren.

Wanneer één of meerdere van deze orgaansystemen minder goed functioneren, ontstaat vaak een herkenbare combinatie van klachten. Zo'n combinatie van symptomen wordt binnen de Chinese geneeskunde een patroon genoemd. Veel vrouwen hebben kenmerken van meerdere patronen tegelijkertijd. Tijdens een consult wordt daarom gekeken welke patronen op dat moment het meest bijdragen aan de klachten, zodat de behandeling hierop kan worden afgestemd. De patronen die bij PMS het meest voorkomen zijn:

Lever-Qi stagnatie

Dit is het meest voorkomende patroon bij PMS. Volgens de Chinese geneeskunde kan langdurige stress of emotionele spanning ervoor zorgen dat de Lever haar regulerende functie minder goed kan uitvoeren. Hierdoor ontstaan vooral klachten in de dagen vóór de menstruatie.